Tavlada kırık nedir? Pul kırma ve bar

· 7 dk okuma · tavla.gg ekibi

Kısaca

Kırık, rakibin üstüne inip bara gönderdiği puldur. Bir hanede tek başına duran açık pulun üstüne inersen onu kırarsın. Barda pulu olan oyuncu, başka bir şey oynamadan önce onu rakibin evine sokmak zorundadır, her zar kendi numaralı haneden girer. Kırılan pul o ana kadar aldığı bütün yolu kaybeder.

Kırma nedir?

Bir hanede tek başına duran pula açık pul denir. Üstüne rakip pulu inerse kırılır ve tahtanın ortasındaki şeride, bara gider. İki veya daha fazla pul güvendedir ve o hane rakibe kapalıdır.

Kırılan pula kırık denir. Kırmaya “vurmak” diyenler de var, masada ikisini de duyarsın. Açık bırakana “açık verdin” denir, kırılınca “kırık yedim”, bardan geri girince de “kırığını girdin”. Terimlerin hepsi kısa tanımlarıyla tavla terimleri sayfasında.

Bu dizilişte kırmızı şeş-i dü (6-2) attı. Beyaz kırmızının 7’sinde açık pul bırakmış. Kırmızı 6 ile 13’ten 7’ye oynayıp onu kırabilir.

Kırmızı 6-2 oynayacak. Beyazın 7’deki açık pulu 13’ten gelen 6 ile kırılabilir.

Kırıp aynı pulla devam edilir mi?

Evet. 6, 7’de kırar, aynı pul sonra 2 ile 7’den 5’e geçebilir. Beyaz pul yine bara gider. Buna vur-kaç denir.

13’ten 7’ye kırıp 7’den 5’e geçtikten sonra. Beyaz barda, kırmızının pulu 5’e ilerledi.

Bunun sebebi her zarın ayrı bir hamle olmasıdır. Pul gerçekten de yolda 7’de durur. Ara durağın açık olması da bu yüzden gerekir. 7’de iki beyaz pul olsaydı pul önce 6’yı oynayamazdı.

Ev içinde vur-kaç yasağı

Uluslararası backgammonda vur-kaç her yerde serbesttir. Bazı Türk masaları ise kendi evinde açık pul kırdıktan sonra kaçmayı yasaklar: kıran pul o turda kırdığı hanede kalır. tavla.gg varsayılan olarak vur-kaça izin verir, yasağı kurulumun Kurallar adımındaki vur-kaç seçeneği açar. Bu dizilişte penc-i dü (5-2) ile farkı gör:

Kırmızı 5-2 attı. 10’dan 5’e oynayıp 5’te kırabilir. O pul 2 ile 3’e devam edebilir mi?

Varsayılan kurallarla kırmızı 10’dan 5’e oynar, kırar, sonra 5’ten 3’e geçer. Yasak açıksa kıran pul 5’te kalmak zorundadır, kırmızı 2’yi başka yerde oynar: 24’ten 22’ye, 13’ten 11’e, 8’den 6’ya ya da 6’dan 4’e. Yasak yalnızca kendi evindeki kırmalarda geçerlidir. 7’de ya da daha dışarıda kırarsan her zaman devam edebilirsin.

Yasağın bir yan etkisi var: kıran pul kırdığı hanede tek başına kalır. Rakip bardan o haneye girerse onu geri kırar. Bu yüzden yasakla oynayan masalarda evde kırmak, aynı atışla o haneyi kapatamıyorsan daha risklidir. Çiftte de kıran pul turun sonuna kadar yerinde bekler.

Bir atışta iki pul kırılır mı?

Evet, bazen tek pulla bile. Bu dizilişte beyazın 7 ve 4’te iki açık pulu var.

Beyazın 7 ve 4’te açık pulu var. 2-1 ile kırmızı ikisini de kırabilir: 8’den 7’ye ve 6’dan 4’e.

Yek-i dü (2-1) ile kırmızı iki ayrı pulla iki zarla da kırar: 1 ile 8’den 7’ye, 2 ile 6’dan 4’e. Şeş-ü se (6-3) ile tek pul bu işi kendi başına yapar: 13’ten 7’ye kırar, sonra 7’den 4’e bir daha kırar. İki durumda da beyazın iki pulu barda kalır ve başka bir şey oynamadan önce ikisini de sokmak zorundadır.

Bardan nasıl girilir?

Zarın üstündeki sayı, rakibin evinin en dibinden sayılan girdiğin hanedir. Tablo kırmızının numaralarıyla. Beyaz için giriş hanesi doğrudan zarın kendisidir.

ZarKırmızı nereye girerBeyaz nereye girer
1241
2232
3223
4214
5205
6196

İki veya daha fazla rakip pulunun durduğu hane kapalıdır. Kendi pullarının olduğu, boş ya da tek rakip pulunun durduğu hane açıktır. Açık pulun üstüne girmek onu kırar.

Bir sayı giriyor, öbürü girmiyor

Beyaz burada 19, 20, 21 ve 22’yi tutuyor. Kırmızının barda pulu var ve penc-i dü (5-2) attı. 5, 20’ye iner, orası kapalı. 2, 23’e iner, orası açık.

Kırmızı barda ve 5-2 attı. Yalnızca 2 girer, 23’e. Sonra 5’i oynayabilen herhangi bir pul oynamak zorunda.

Kırmızı önce 2 ile girmek zorundadır. Burada seçim yok: barda pul varken başka hiçbir pul oynayamaz. Girdikten sonra 5 oynanabiliyorsa oynanmalıdır, burada oynanabiliyor: 23’ten 18’e, 13’ten 8’e, 8’den 3’e ya da 6’dan 1’e.

Girip aynı pulla kırmak

Giren pul ikinci zarla yoluna devam edebilir, yolunda açık pul varsa onu da kırar. Burada beyaz 19’da açık pul bırakmış. Kırmızı barda ve cihar-i dü (4-2) attı.

Kırmızı barda ve 4-2 attı. 4 ile girilecek 21 kapalı, 2 ile 23’e girer. Sonra aynı pul 4 ile 23’ten 19’a oynayıp beyazın açık pulunu kırabilir.

4 ile 21’e giremez, orası kapalı. 2 ile 23’e girer. Şimdi 4 serbesttir: aynı pul 23’ten 19’a oynayıp beyazı kırabilir, ya da kırmızı 4’ü 13’ten 9’a, 8’den 4’e veya 6’dan 2’ye oynar. Kırmak zorunlu değil, ama burada beyaza pahalıya patlar: evine 6 pip kalmış pul bara döner ve 19 pip kaybeder. Kırmızının 19’daki pulu tek kalır, ama kırılırsa yalnızca 6 pip kaybeder.

Gele: hiçbir sayı girmiyor

İki zar da girmiyorsa gele olur ve sıran biter. Aşağıdaki çizimde kırmızı şeş beş (6-5) attı, 19 da 20 de kapalı.

Kırmızı barda ve 6-5 attı. İki giriş hanesi de kapalı, gele olur ve sıra geçer.

Barda iki pul

Bardaki her pul, başka bir şey oynamadan önce girmek zorundadır. İki pulun varken yalnızca bir sayı işliyorsa bir pul girer, atışın kalanı yanar. Kırmızı burada cihar-ı yek (4-1) attı. 1, 24’e girer, 4 kapalı olan 21’e iner.

Kırmızının barda iki pulu var ve 4-1 attı. Biri 1 ile girer. Öbürü barda kalır, bu yüzden kırmızı 4’ü tahtanın hiçbir yerinde oynayamaz.

Kırmızı 4 ile 13’ten 9’a oynamayı çok ister ama yasal değildir. Barda kalan pul, öbür bütün pulları da kilitler.

Barda iki pul ve çift

Çift gelince her hamle ayrı sayılır. İlk iki hamle iki pulu sokar, kalanlar serbesttir. Burada kırmızı dü se (3-3) attı ve 22 açık.

Kırmızının barda iki pulu var ve 3-3 attı. İki 3 ile ikisi de 22’ye girer, kalan iki 3’ü tahtadaki herhangi bir pulla oynar.

İki pul 22’ye girer. Kalan iki 3 için 22’den 19’a gidilemez, orası kapalı, ama 13’ten 10’a, 8’den 5’e, 6’dan 3’e ya da 5’ten 2’ye oynanabilir. 22 de kapalı olsaydı dört 3’ün hiçbiri oynanamazdı: barda pul varken giremeyen zar yanar, tahtadaki pullar da bekler.

Girerken kırmak

Beyazın 22’de açık pulu var. Bardaki kırmızı se yek (3-1) attı. 3, 22’ye girer ve beyaz pulu bara gönderir. Kırmak zorunlu değildir: kırmızı 1 ile 24’e girip 3’ü başka yerde oynayabilir.

Kırmızı barda ve 3-1 attı. 3 ile girerse beyazın 22’deki açık pulunu kırar.

Geri girme ihtimali ne?

Barda tek pul varken giremeyeceğin tek durum iki zarın da kapalı haneye denk gelmesidir. Rakibin evinde 3 kapı varken 36 atışın 27’siyle, yani 4 atışın 3’ünde girersin. 5 kapı varken yalnızca 11 atış işler, üçte birden az. Barda iki pul varken ikisinin de girmesi için iki zarın da açık haneye gelmesi gerekir. Bütün giriş ihtimalleri tablosuyla zar olasılıkları sayfasında.

Açık pul ne sıklıkla kırılır?

Mesafeye bağlıdır. Rakip pulundan 6 hane ya da daha yakın olan açık pul doğrudan atış altındadır, tek zar kırabilir: 36 atışın 11 ile 17’si onu kırar, en tehlikelisi 6 pip uzaklıktır. 7 ile 12 hane arası dolaylı atıştır, iki zar gerekir ve kıran atış en fazla 6’dır. Aradaki her kapı bu sayıları düşürür, çünkü ara durakların açık olması gerekir. Mesafe mesafe tablo zar olasılıkları sayfasında.

Kırılmak neye mal olur?

Kırılan pul bardan yeniden başlar, bar evine 25 pip uzaklıkta sayılır. Yani kendi numaranla 25 eksi durduğu hane kadar kaybedersin. 5’inde kırılan pul 20 pip, 22’nde kırılan pul yalnızca 3 pip kaybeder. Evinin önündeki açık pullar bu yüzden pahalıdır, tahtanın uzak tarafındaki erken kırıklar ise çoğu zaman ucuza gelir.

Kırılmak sana tempo da kaybettirir. Sonraki turunda en az bir zarın girmeye gider, istediğin hamleden bir eksilir. Rakibin evi güçlüyse bütün turların gidebilir.

Kapalı ev

Rakibin altı hanesini de tutuyorsa girecek yerin yoktur. Bir hane açılana kadar hiç oynayamazsın. Buna kapalı ev denir.

Beyaz 19 ile 24 arasında evini kapattı. Kırmızının barda pulu var ve hiçbir atış onu sokamaz.

Kapalı evde kalan oyuncunun bütün pulları bekler. Beyaz kalan pullarını eve getirip toplamaya başlar, zarlar zorladıkça haneler açılır. Bu durum çoğu zaman mars ile biter, çünkü bekleyen tarafın pul toplamadan önce gideceği uzun bir yol olabilir.

Toplama sırasında kırma

Kırma toplamanın ortasında da olur: rakibin barda ya da arkanda pulu varken açık bırakırsan kırılabilirsin, sen de evindeki bir açık pula inerek kırabilirsin. Kırılan pul eve dönmeden başka pul çıkmaz. Bu durumların hepsi çizimleriyle pul toplama sayfasında.

Okuduğunu tahtada dene

Kayıt yok. Bilgisayara karşı ya da arkadaşınla hemen oyna.

Hemen oyna

Sık sorulan sorular

Kırılan pul kaç pip kaybeder?

Bulunduğu yerden bara kadar olan yolu. Bar 25 sayılır, yani kendi numaralandırmanla 20’deki pul kırılırsa 5 pip, 5’teki pul kırılırsa 20 pip kaybedersin. Rakibin evinde, yolun başında kırılmak bu yüzden ucuzdur, eve yaklaşmışken kırılmak pahalıdır.

Pul kırıp aynı turda yoluna devam edebilir mi?

Standart kurallarda evet. Buna vur-kaç denir. Şeş-i dü (6-2) ile pul 6 ile kırıp 2 ile yoluna devam edebilir. Bazı Türk masaları bunu kırma kendi evinde olduğunda yasaklar. tavla.gg’de vur-kaç serbesttir, yasaklamak için kurulumun Kurallar adımında bir seçenek var.

Ev içinde vur-kaç yasakken çift atarsam ne olur?

Kendi evinde kıran pul o turun sonuna kadar yerinde kalır, çiftin kalan hamleleriyle de oynamaz. Kalan hamleleri öbür pullarınla oynarsın. Evin dışında kırdıysan yasak işlemez, pul yoluna devam eder.

Kırabiliyorsam kırmak zorunda mıyım?

Hayır. Kırmak ayrı bir zorunluluk değildir. Yalnızca kırma, atışını oynamanın tek yasal yolunun parçasıysa kırmak zorunda kalırsın.

Kırmamak için büyük zarı oynamayabilir miyim?

Atışın iki zarını birlikte oynamanın tek yolu kırmaktan geçiyorsa hayır, iki zarı da oynamak zorundasın. Yalnızca bir zar oynanabiliyorsa ve o da büyük zarsa, büyük zar kırmaya gitse bile onu oynarsın. Kırmadan oynamak ancak aynı sayıda zarı kullanan başka bir yasal oynanış varsa mümkündür.

Bir turda iki pul kırabilir miyim?

Evet. Her zar kendi kırmasını yapabilir, tek pul da yolda kırıp öbür zarla bir daha kırabilir. Çiftte, açık pullar varsa ve hamleler yasalsa dört kırmaya kadar çıkabilirsin.

Barda pulum var, 6 atarsam nereye girerim?

Rakibin evinde bara en yakın haneye. Bu sitedeki çizimlerde kırmızı 6 ile 19’a, 1 ile 24’e girer. O hanede rakibin iki ya da daha fazla pulu varsa 6 ile giremezsin.

Zarın biri giriyor, öbürü girmiyorsa ne olur?

Giren sayıyla girersin. Barda tek pulun varsa, sonra öbür sayıyı yasal bir hamle varsa herhangi bir pulla oynamak zorundasın. Yeni giren pul da oynayabilir.

Bardan giren pul aynı turda kırabilir mi?

Evet. Pul bir zarla girer, öbür zarla yoluna devam eder ve indiği yerde açık pul varsa onu kırar. Girdiği hanede açık pul varsa daha girerken de kırar.

Barda iki pulum var ve tek sayı giriyor. Başka pul oynayabilir miyim?

Hayır. Bir pul girer, öbürü barda kalır, öbür zar yanar. İkisi de girmeden tahtadaki hiçbir pul oynayamaz.

Barda iki pulum varken çift geldi, ikisi de girerse kalan hamleler ne olur?

Serbest kalırlar. Çiftin ilk iki hamlesi iki pulu sokar, kalan iki hamleyi tahtadaki herhangi bir pulla oynarsın, yeni giren pullar dahil. Barda tek pul varken çift gelirse bir hamle pulu sokar, kalan üçü serbesttir.

Rakibin tek pulunun olduğu haneye girebilir miyim?

Evet, üstelik bu onu kırar. İndiğin açık pul bara gider, yani girerken rakibini de bara gönderebilirsin.

İki oyuncunun da aynı anda barda pulu olabilir mi?

Evet. Herkes yalnızca kendi pullarıyla uğraşır. Sıranda kendi pullarını sokarsın, rakibinin pulları onun sırasına kadar barda bekler.

Rakip altı hanesini de kapattıysa zar atmam gerekir mi?

Kural olarak sıran gelir, ama ne atarsan at yasal hamlen yoktur. Gerçek tahtada zar atmadan sırayı geçirmek de olur, sonuç değişmez. Bir hane açılana kadar böyle sürer, bu da genellikle rakip toplamaya başlayınca olur. tavla.gg bu durumda zar attırmaz: bu sefer oynayamadığını gösterir ve sırayı rakibine geçirir.

Barda duran pul yeniden kırılabilir mi?

Hayır. Bar bir hane değildir, üstüne inilmez. Ama pul tek başına girdiği anda yeniden kırılabilir.